Son yıllarda Azerbaycan bankaları, nakitsiz ödemeleri teşvik etmek ve müşteri çekmek için agresif kampanyalar başlattı, çoğu zaman cömert nakit iade (cashback) programları sundu.
Bankalar, çeşitli işlemlerden yüksek getiriler vaat ederek rekabet etti; bazen yüzde 5–10’a kadar. Ancak bugün bu kampanyaların çoğu geri çekiliyor, en görünür şekilde de azalan cashback oranlarıyla. Peki neden?
Liberal İktisatçılar Merkezi Başkanı Akif Nasirli’ye göre, cashback programlarının daraltılması birkaç faktörle açıklanabilir:
Düzenleyici baskı ve artan maliyetler.
Ödeme sistemleri, dijital bankacılık ve kart altyapısına ilişkin yeni kurallar bankaların operasyonel giderlerini artırdı. Bu maliyetleri telafi etmek için bankalar pazarlama bütçelerini kısıyor ve pahalı cashback kampanyalarını durduruyor.
Rekabet stratejisindeki değişim.
Yüksek cashback teklifleri başlangıçta hızlı müşteri kazanımı için bir araçtı. Büyüme istikrar kazanınca, bankalar artık hizmet kalitesi, mobil uygulamalar ve kredi ürünlerine odaklanıyor. Bu arada, cashback maliyetini işlem ücretleriyle karşılayan iş yerleri, yükü taşımakta giderek daha isteksiz hale geliyor.
Suistimal ve sahtekârlık.
Bazı müşteriler, partner mağazalardan alışveriş yapıp daha sonra ürünleri iade ederek sistemden nakit iade elde etmeye çalıştı. Bu tür uygulamalar kayıplara yol açtı ve bankaları daha sıkı sınırlar koymaya ya da programları tamamen iptal etmeye zorladı.
Nasirli, çoğu ülkede cashback kampanyalarının yalnızca süpermarket, restoran veya akaryakıt istasyonları gibi belirli kategorilerle sınırlı olduğuna dikkat çekiyor. Azerbaycan bankaları da aynı yöne ilerliyor; kitlesel ve yüksek oranlı cashback yerine hedeflenmiş ve sınırlı teklifler getiriliyor.
Bir zamanlar müşteri çekmek için bir pazarlama aracı olan cashback, şimdi finansal bir yük haline geldi. Sonuç olarak kampanyalar geri çekiliyor ve bazı durumlarda yerini sadakat puanları veya bonus sistemleri alıyor.
