Vitaminler, metabolizmayı düzenleyen, bağışıklığı güçlendiren ve genel sağlığı destekleyen önemli maddeler. Ancak uzmanlara göre, bunların kontrolsüz ve gereksiz kullanımı sağlığa ciddi zararlar verebilir. Bu konuda Media.Az Azerbaycanlı doktorlarla görüştü.
Terapist Panah Panahov’a göre, herkesin vitamin takviyesi almasına gerek yok. Çoğu zaman insanlar onları “moda” olduğu için kullanıyor. Panahov, uluslararası araştırmaların farklı gruplarda belirli vitamin eksikliklerinin görüldüğünü ortaya koyduğunu söylüyor: örneğin, D vitamini eksikliği genellikle güneş ışığına az maruz kalan veya kuzey bölgelerde yaşayan kişilerde; B12 vitamini eksikliği ise vejetaryenlerde ve yaşlılarda yaygın. Folik asit, yani B9 vitamini, doğurganlık çağındaki kadınlar için özellikle önemli çünkü eksikliği doğumsal anomalilere yol açabiliyor. Demir yetersizliği daha çok kadınlarda ve çocuklarda görülürken, menopoz dönemindeki kadınlarda kalsiyum eksikliği yaygın. Ayrıca, bazı bölgelerde yaşayanlarda iyot eksikliğinin de sorun oluşturduğunu belirtiyor.
Panahov, vitaminlerin bilinçsiz kullanımının ise daha tehlikeli sonuçlar doğurabileceğini vurguluyor: “A, D, E ve K vitaminleri vücutta birikir ve karaciğer, böbrek, hatta kemiklere zarar verebilir. D vitamini fazlalığı kandaki kalsiyumu yükseltir ve böbrek fonksiyonlarını bozabilir. C vitamini ve B grubu gibi suda çözünen vitaminler bile fazla alındığında taş oluşumu, sinir sistemi bozuklukları ve sindirim sorunları yapabilir.”
Alerji uzmanı Nigyar Gaşimova ise vitamin preparatlarındaki yardımcı maddelere dikkat çekiyor. Ona göre, kapsüllerdeki jelatin, boyalar, dolgu ve koruyucular da alerjiye neden olabilir. En sık görülen belirtiler arasında ciltte kızarıklık, dudak ve göz çevresinde şişlik, mide rahatsızlığı yer alıyor. Nadir durumlarda nefes darlığı gibi ağır reaksiyonlar gelişebiliyor.
Endokrinolog Zaur Islamov da Media.Az’a yaptığı açıklamada, aşırı vitamin alımının hormonal sistemi etkileyebileceğini söylüyor. Özellikle yağda çözünen vitaminler tiroit ve paratiroit bezlerinin çalışmasını bozabiliyor.
Uzmanların ortak görüşü: Sağlıklı beslenme ve yaşam tarzı sürdüren kişilerin ek vitamin almasına çoğu zaman gerek yok. Takviye ancak doktorun önerisiyle kullanılmalı.
