Rusya’daki Ermeniler Birliği başkanı Ara Abramyan’ın “Ermenistan’ın Rusya ile ittifak yapmaktan başka alternatifi yok” şeklindeki açıklaması tartışmalara yol açtı ve Başbakan Nikol Paşinyan’ın gelişen dış politikasına doğrudan bir meydan okuma olarak görülüyor.
Abramyan’a göre, Ermenistan’ın AB entegrasyonuna yönelik adımları en iyi ihtimalle semboliktir ve esasen Moskova’yı zayıflatmaya yöneliktir. Bu açıklama, Paşinyan’ın Rusya’nın Altay Cumhuriyeti’ni ziyaret ettiği sıraya denk gelmektedir ve bu ziyaret sırasında Ermenistan’ın, CSTO faaliyetlerini askıya almasına rağmen, Avrasya Ekonomik Birliği’nden (EAEU) çıkmayı düşünmediğini vurgulamıştır.
Gerçekte, Ermenistan’ın Doğu ve Batı arasında gidip gelmesi, her iki tarafın da güvensizliğini beslemektedir. Rusya için Ermenistan artık güvenilir bir müttefik değildir; Batı içinse Ermenistan, istikrarsız ve güvenilmez görünmektedir. Azerbaycan’la bir barış anlaşması imzalanmamış ve Türkiye ile sınırlar hâlâ kapalıyken, Ermenistan, jeopolitik manevralarda sadece bir piyon olma riskiyle karşı karşıya kalmaktadır—ve kazanacağı çok az şey vardır.
Ermenistan gerçek bir egemenlik arıyorsa, bölgesel stratejisini yeniden gözden geçirmelidir. Zangezur Koridoru, önemli bir fırsat sunmaktadır. Özbekistan Ulaştırma Bakanlığı raporunda belirtildiği gibi, Azerbaycan’ın ana kısmını Nakhçıvan’a bağlamak, transit mesafeleri kısaltacak ve tüm koridor ülkeleri için lojistik avantaj sağlayacaktır. Ancak, Erivan hâlâ temkinli davranmakta ve iç ve dış baskılarla yükümlüdür; bu durum, ülkenin tam anlamıyla taahhütte bulunmasını engellemektedir.
III. Şuşa Küresel Medya Forumu’nda (19-21 Temmuz) Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, koridorun kapasitesini yıllık 15 milyon ton olarak tahmin etti ve bu, hem potansiyeli hem de aciliyeti vurgulamaktadır. Azerbaycan, Ermenistan sınırına demir yolunu ilerletirken, Ermenistan’dan netlik ve kararlılık beklenmektedir.
Ermenistan, stratejik bir tercih yapmak zorundadır: Diğerlerinin aracı olarak diplomatik belirsizlikte sıkışıp kalmak mı, yoksa Azerbaycan ve Türkiye ile normalleşmiş komşuluk ilişkilerini mi takip etmek? Bu karar, yalnızca liderliğinin mirasını değil—aynı zamanda halkının geleceğini de şekillendirecektir.
