Suriye’nin yeni yönetimi ile Lübnan Hizbullahı’nın temsilcileri, eylül ayında Türkiye’de bilinen ilk yüz yüze görüşmelerini yaptı. Taraflar sınır güvenliğini ve karşılıklı güvenceleri ele aldı ancak nihai anlaşmaya varamadı.
Görüşme, Türk güvenlik ve istihbarat kurumlarının davetiyle düzenlendi. Reuters, müzakereler hakkında bilgi sahibi altı kaynağa dayandı; bunlar arasında iki Suriyeli yetkili, bir ABD’li yetkili ve Hizbullah’a yakın üst düzey bir Lübnanlı güvenlik kaynağı bulunuyor.
Toplantının yeri ve süresi açıklanmadı. Başka yüz yüze görüşmeler yapılıp yapılmadığı da bilinmiyor. Suriye Dışişleri Bakanlığı, Türk makamları ve ABD Dışişleri Bakanlığı ilk aşamada yorum yapmazken Hizbullah’ın medya ofisi açıklama yapmayı reddetti.
Sınır güvenliği ve karşılıklı güvenceler
Kaynaklara göre Suriye heyeti, Şam yönetiminin Hizbullah’ı silahsızlandırmak için Lübnan’a asker göndermeyeceği güvencesini verdi. Suriye, sınır ötesi kaçakçılığın durdurulması ve özellikle ülkenin güneyinde kalan hücrelerin dağıtılması için Hizbullah’tan yardım istedi.
Hizbullah temsilcileri Suriye’nin iç işlerine karışmama sözü verdi ancak silah kaçakçılığı ve Suriye’deki hücreler hakkındaki taleplere doğrudan yanıt vermedi.
Suriye makamları kısa süre önce ülkenin güneyinde roket saldırıları hazırlamakla ve Hizbullah’la bağlantılı olmakla suçlanan bir grubun gözaltına alındığını duyurmuştu. Hizbullah suçlamayı reddetti ve Suriye’de askerî ya da başka bir faaliyeti bulunmadığını bildirdi.
Türkiye’nin rolü, İran’ın yokluğu
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara’nın önemli ortaklarından Türkiye, Suriye-Lübnan sınırında yeni bir çatışma riskini azaltmak amacıyla doğrudan teması teşvik etti.
Hizbullah’ın başlıca dış destekçisi İran toplantıya katılmadı. Lübnanlı bir kaynağa göre Tahran görüşmeden haberdardı ancak dışarıda bırakılmasından memnun değildi; bu durum nihai anlaşmaya varılamamasında etkili oldu.
Şam ile Hizbullah arasındaki ilişkiler, Beşşar Esad’ın 2024 sonlarında devrilmesinin ardından keskin biçimde kötüleşti. Hizbullah yıllarca Esad hükümetinin yanında savaşırken Suriye’nin mevcut yönetimindeki birçok isim karşı cephede yer almıştı. Vesti Baku, Reuters’ın bulgularını Rusça yayımladı.
Kaynak: AZE.US
