Katar arabulucuları, ABD ile İran arasında bir anlaşmaya varılmasını kolaylaştırmak ve yeni bir askerî tırmanmayı önlemek amacıyla 30 Ekim Cuma günü yeniden Tahran’a gitti. Görüşmeler hakkında bilgi sahibi bir yetkiliye göre ziyaret Washington ile koordineli biçimde gerçekleştirildi.
Reuters’ın 30 Ekim tarihli haberine göre henüz bir ilerleme açıklanmadı. Taraflar, müzakerelerin hangi konuyla başlaması gerektiği konusunda farklı tutumlarını sürdürüyor.
Katar daha önce Tahran’a bir barış planı taslağı sunmuştu. Ancak üst düzey bir İranlı yetkili, önerileri kabul edilemez olarak nitelendirmiş ve ülkesinin nükleer program konusundaki tutumunu değiştirmeyeceğini söylemişti.
Görüşmelerin sırası konusunda anlaşmazlık
Washington, olası müzakerelerde nükleer konuların en baştan ele alınmasını istiyor. Tahran ise önce ABD’nin İran limanlarına uyguladığı ablukayı sona erdirmesini ve İran petrolünün ihracatına yönelik kısıtlamaları kaldırmasını talep ediyor.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, çarşamba günü yaptığı açıklamada Tahran’ın arabulucularla yakın temasını sürdürdüğünü ve İran’ın yedi günlük gerilimi azaltma planının uygulanmasına yardımcı olabilecek önerileri değerlendirdiğini belirtmişti.
Katar Dışişleri Bakanlığı da Washington ile Tahran arasında Katar kanalı üzerinden öneri ve mesaj alışverişinin sürdüğünü bildirmişti. Doha, diplomatik sürecin devam ettiğini vurgularken İran’a bölgesel istikrara bağlılığını somut adımlarla göstermesi çağrısında bulunuyor.
Yeni tırmanma riski sürüyor
Arabuluculuk girişimleri, geniş çaplı çatışmaların yeniden başlaması ihtimaline ilişkin kaygıların sürdüğü bir dönemde yürütülüyor. Bölgesel arabulucular; İran’ın nükleer programı, yaptırımlar, deniz ablukası ve Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer güvenliğini kapsayacak bir düzenleme üzerinde uzlaşma sağlamaya çalışıyor.
Katar heyetinin Tahran’a dönüşü şimdilik bir anlaşmaya varıldığını değil, görüşmelerin sürdüğünü gösteriyor. ABD ile İran’ın temel koşulları hâlâ birbiriyle bağdaşmıyor.
