Bakü Gündem
Azerbaycan’da zorunlu sosyal sigorta primlerinin çalışanların bireysel emeklilik hesaplarına aktarılan payının yüzde 90’dan yüzde 85’e düşürülmesi öngörülüyor.
Değişiklik, Milli Meclis’in ilk okumada kabul ettiği “Emekli Maaşları Hakkında” yasa tasarısında yer alıyor. Parlamento, daha geniş düzenleme paketinin sosyal sigorta rezervini artırmayı, uzun vadeli finansmanı güçlendirmeyi ve hassas grupları desteklemeyi amaçladığını açıkladı.
Teklif bir Baku TV haberinde ele alındı. Ekonomist Reşad Hasanov, etkilerin zaman içinde daha görünür hâle geleceğini ve emeklilik sistemine duyulan güveni zayıflatabileceğini söyledi.
Milli Meclis’in açıklaması da sosyal sigorta rezervinin artırılması ve emeklilik sermayesi mekanizmalarının değiştirilmesine yönelik önlemlerin görüşüldüğünü doğruluyor.
Değişiklik manat hesabıyla ne anlama geliyor?
Bir çalışanın aylık toplam sosyal sigorta primi 200 manat ise bireysel emeklilik hesabına kaydedilecek tutar şöyle olacak:
- Mevcut yüzde 90 kuralıyla 180 manat;
- Önerilen yüzde 85 kuralıyla 170 manat.
Aradaki fark ayda 10, yılda 120 manat. Primlerin değişmediği varsayılırsa 10 yılda, endeksleme hesaba katılmadan, yeni kaydedilen emeklilik sermayesi 1.200 manat daha düşük olacak.
Hesaba aktarılan oran beş puan azalırken bireysel hesaba yapılan yeni yatırımlar mevcut düzeye göre yaklaşık yüzde 5,6 düşecek.
Bu, gelecekteki her emekli maaşının otomatik olarak yüzde 5,6 azalacağı anlamına gelmiyor. Nihai etki, daha önce biriken emeklilik sermayesine, çalışanın önündeki çalışma süresine, endekslemeye ve yasanın son hâline bağlı olacak.
Hasanov, bireysel hesaba kaydedilen payın gelir düzeyine göre belirlenmesini önerdi. Buna göre ortalama maaşın altında, bir ila üç ortalama maaş arasında ve bu seviyenin üzerinde kazanan çalışanlar için farklı kurallar uygulanabilir.
Baku TV’nin haberine göre teklif, sistem yönetim giderlerinde kullanılan zorunlu prim payını da yüzde 2,5’ten yüzde 3’e çıkaracak.
Çalışanlar açısından temel soru, daha büyük ortak rezerv ile bireysel emeklilik sermayesinin daha yavaş büyümesi arasında nasıl bir denge kurulacağı. Toplam prim değişmezse yüzde 90’dan yüzde 85’e geçiş, her çalışanın kişisel hesabına daha az para kaydedilmesi demek.
Kaynak: AZE.US
