Ukrayna Savunma Bakanlığı, uzun menzilli saldırıların Rusya’nın petrol rafineri kapasitesinin yüzde 51’ini devre dışı bıraktığını açıkladı. Bu oran bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanmadı.
Bakanlık, değerlendirmenin Ukrayna istihbarat servisleri, Genelkurmay Başkanlığı ve Savunma Bakanlığı uzmanlarınca hazırlandığını bildirdi. Moskova, Yaroslavl, Ust-Luga, Perm, Saratov ve Syzran’daki rafineri ve işleme tesisleri son saldırıların hedefleri arasında gösterildi.
Kiev, saldırıların Rus birliklerinin yakıt tedarikini aksattığını ve ülke ekonomisine zarar verdiğini savunuyor. Rus makamları rafinerilerdeki hasara ilişkin kapsamlı veri yayımlamadığı için yüzde 51 iddiasının açık kaynaklardan doğrulanması mümkün değil.
Bağımsız veriler üretimde büyük düşüş gösteriyor
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 1 Ekim’de rafinerilere yönelik saldırıların amaçlarına kısmen ulaştığını ve Rus ekonomisine gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 1’i kadar maliyet getirdiğini kabul etti. Açıklama, Associated Press tarafından aktarıldı.
Uluslararası Enerji Ajansı, Rusya’nın benzin üretiminin 2025 seviyelerine göre yaklaşık yüzde 20, dizel üretiminin ise yaklaşık yüzde 30 azaldığını bildirdi. Bazı rafineriler birden fazla kez vuruldu ve karmaşık işleme ekipmanlarının onarımı aylar sürebiliyor.
Reuters’ın önceki analizine göre Rusya’nın en büyük altı dizel üreticisi rafinerisinden üçü İHA saldırılarının ardından üretimi ciddi biçimde azalttı veya durdurdu. Kirişi rafinerisi faaliyet dışı kalırken Volgograd ve NORSI tesisleri tasarım kapasitelerinin yaklaşık dörtte biriyle çalışıyordu.
Yakıt piyasalarındaki baskı artıyor
Moskova, iç piyasadaki arzı korumak amacıyla dizel ihracatına yönelik kısıtlamaları ekim sonuna kadar uzattı. Rusya’daki üretim kaybı, Ukrayna ve Orta Doğu savaşlarının yol açtığı küresel rafine yakıt sıkıntısını ağırlaştırıyor.
Ukrayna, Rus rafinerilerinin silahlı kuvvetlere yakıt sağladığı ve ihracat geliri ürettiği gerekçesiyle bunları meşru askerî hedef olarak nitelendiriyor. Moskova ise Ukrayna’nın enerji ve ulaştırma altyapısına yönelik saldırılarını yoğunlaştırdı. Her iki taraf da askerî amaçlarla bağlantılı tesisleri hedeflediğini söylese de birçok savaş alanı ve hasar iddiası bağımsız olarak doğrulanamıyor.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya’nın Ukrayna şehirlerine ve enerji altyapısına yönelik saldırılarına karşılık olarak rafinerileri hedef almaya devam edeceklerini söyledi.
